Τετάρτη, 13 Ιουνίου 2012

Venezia - η αιώνια ερωμένη του νερού

αφηγηματικά κείμενα
κείμενο της Ξένιας Παπαδημητρίου

Θεμέλια διαβρωμένα, εύθραυστα, στηρίζουν ογκώδη κτίρια εξαιρετικής ομορφιάς. Η διαρκώς κινούμενη  και καταλυτική δύναμη του νερού  σιγοψιθυρίζει τα μυστικά του χρόνου μεταφέροντας τα από πόρτα σε πόρτα, χαϊδεύοντας τα σκαλάκια των σπιτιών που ακουμπούν στα κανάλια. Μια πόλη χιλιοτραγουδισμένη, αμέτρητες φορές φωτογραφημένη,  προορισμός εκατομμυρίων τουριστών από όλον τον κόσμο, μια πόλη συνυφασμένη με τον έρωτα και τον ρομαντισμό, αφήνει άφωνο ακόμη και τον πιο πολυταξιδεμένο επισκέπτη, μαγεύοντάς τον από τις πρώτες στιγμές της άφιξής του, την πρώτη του εν πλω διαδρομή, μέσω μιας υδάτινης λεωφόρου  από το αεροδρόμιο Marco Polo προς το κέντρο. Ένα άρτιο συγκοινωνιακό δίκτυο αποτελούμενο από τα vaporreti  που αντικαθιστούν τα λεωφορεία μεταφέροντας τους επιβάτες από το ένα άκρο της πόλης στο άλλο, τα πλωτά ταξί, οι ιδιωτικές μηχανοκίνητες βάρκες που χρησιμοποιούν οι Βενετοί αντί για αυτοκίνητα, προσθέτουν μια ακόμα ξεχωριστή νότα διαφορετικότητας  σε τούτη εδώ την παράξενη πόλη, την χτισμένη πάνω στα 118 νησιά μίας απέραντης λιμνοθάλασσας που σχηματίζεται ανάμεσα στις εκβολές τεσσάρων ποταμών. Αν και βυθίζεται εκατοστό προς εκατοστό, η Βενετία περήφανη και αυτοδύναμη σαν ώριμη γυναίκα που έχει γευτεί και γνωρίζει καλά τον έρωτα, περιμένει υπομονετικά τη δύση της, χωρίς αυτό να επηρεάζει καθόλου την εικόνα της, την ταυτότητά της, το ρυθμό της. Το νερό, ο απόλυτος εραστής, το ταυτόσημό της, η αιτία της καταστροφής της, την κατατρώγει σιγά σιγά μέχρι να του παραδοθεί ολοκληρωτικά. Η πρωινή πάχνη αποσύρεται καθώς κυλά η μέρα, αφήνοντας όμως πίσω της το μελαγχολικό προφίλ μιας κατά τα άλλα σύγχρονης και καλά οργανωμένης πόλης.
      Πέρα από το δέος που σου δημιουργεί μια πόλη που βλέποντάς την νιώθεις να επιπλέει, έχεις και την εύλογη απορία για τον τρόπο που οικοδομήθηκε. Με ποιόν τρόπο είναι άραγε χτισμένη πάνω σε αυτή τη βαλτώδη λιμνοθάλασσα; Οι Βενετοί οικοδόμοι αντεπεξήλθαν στις αντίξοες συνθήκες αναπτύσσοντας μοναδικές κατασκευαστικές τεχνικές και χρησιμοποιώντας ιδιαίτερα υλικά. Βύθιζαν πασσάλους-σαν αυτούς που χρησιμοποιούν ως αγκυροβόλια- από ξύλο πεύκου ή βελανιδιάς σε βάθος εφτάμισι μέτρων μέσα στο έδαφος και μάλιστα σε μικρή απόσταση μεταξύ τους, ώστε να μην απελευθερώνεται οξυγόνο και διατηρούνται μικρόβια που θα σάπιζαν το ξύλο. Οι πάσσαλοι αυτοί στηρίζονταν  σε ένα στέρεο στρώμα από «κοράντο» δηλαδή ένα μίγμα πηλού και άμμου σε εναλλασσόμενες στρώσεις κι έτσι εξασφάλιζαν μία πρώτη, ελαστική βάση για οικοδόμηση. Πάνω από αυτή τη βάση κατασκεύαζαν ένα υδατοστεγές θεμέλιο με πέτρα από την Ίστρια. Έτσι οικοδομήθηκε η πόλη που ήδη από το 1500 έχει τη μορφή που έχει σήμερα κι ίσως αυτό το «πάγωμα» του χρόνου να είναι το πιο γοητευτικό χαρακτηριστικό της.
     Είχα ακούσει πως για να γνωρίσεις τη Βενετία πρέπει να την περπατήσεις, να χαθείς στα στενάκια της. Αποφάσισα, λοιπόν, να ακολουθήσω αυτήν τη συμβουλή αρχίζοντας έναν περίπατο -που τελικά  διήρκησε ώρες- ανάμεσα  σε στενά σοκάκια  που  το φως τα αγγίζει σπάνια λόγω του ύψους των κτιρίων και που  μοσχοβολούν απ τις απλωμένες μπουγάδες και τις πάστες που μαγειρεύουν οι νοικοκυρές. Μικρές πλατείες με ήσυχα καφέ και ταβερνάκια κατάμεστα από λουλούδια στα παρτέρια, και μεγαλύτερες, όπου βλέπεις τα αγόρια να  στήνουν ποδοσφαιρικό αγώνα μετά το σχολείο. Συχνά ο δρόμος με έβγαζε σε κάποιο κανάλι  κι ενώ εγώ  περνούσα πάνω από το γεφυράκι, από κάτω έπλεε μια γόνδολα με τους τουρίστες να κοιτούν ολόγυρα όλο συγκίνηση ακούγοντας τον γονδολιέρη να σιγοτραγουδά κάτω από το κασκέτο του. Κι έπειτα η αγορά, να σφύζει από ζωή και η πολυτέλεια να ξεχειλίζει από τα καταστήματα των γνωστών σχεδιαστών, δίπλα στα μαγαζάκια που πουλούν κρύσταλλα murano και υπέροχες βενετσιάνικες μάσκες που πολλές φορές βλέπεις να φιλοτεχνούν οι ίδιοι στα μικρά τους ατελιέ. Κι όμως καταλαβαίνεις εύκολα ότι οι άνθρωποι εδώ δεν χρειάζονται μάσκες για να σε εξυπηρετήσουν με ευγένεια γεγονός που πηγάζει απ την κουλτούρα τους και είναι σφιχτά δεμένη μαζί της.
    Σύμφωνα με ένα θρύλο οι γονδολιέρηδες γεννιούνται με πόδια αράχνης για να επιπλέουν στο νερό…Η αλήθεια είναι ότι αποτελούν ένα πολύ μεγάλο κομμάτι του συμβολισμού και της μυθολογίας της Βενετίας. Η γνώση των «υγρών δρόμων» περνάει από πατέρα σε γιο και θεωρείται ανδρική υπόθεση. Με την παραδοσιακή τους στολή με τη ριγέ μπλούζα, το μαύρο παντελόνι και το ψαθάκι στέκονται όρθιοι κάνοντας κουπί προς την κατεύθυνση που κοιτούν, πράγμα ασυνήθιστο για κωπηλάτη, συστήνοντας στους επιβαίνοντες την ιστορία της πόλη τους που εκπνέει έναν αέρα ρομαντισμού. Η γόνδολα είναι ένα παραδοσιακό σκάφος κι έχει κι αυτή τη δική της ιστορία. Κατασκευασμένη από οξιά, κερασιά φτελιά, έλατο, πεύκο, μαόνι, καρυδιά και με τεχνικές που καθιερώθηκαν από το 1883. Για την κατασκευή της απαιτούνται περίπου τρεις μήνες δουλειάς και 280 ξεχωριστά κομμάτια ξύλου! Ο κύριος σκελετός της είναι φτιαγμένος από ξύλο βελανιδιάς. Εξωτερικά, επτά στρώματα μαύρης λάκας δίνουν στη γόνδολα τη στιλπνότητά της. Στην ιστορία της γόνδολας, το μαύρο χρώμα αντικαταστάθηκε από πλούσιες διακοσμήσεις ως ένδειξη πλούτου που απαγορεύτηκαν από το 1562 κι έτσι μέχρι τη σημερινή μορφή της είναι στολισμένη μόνο με το «φέρο» της κι ένα χρυσό ιππόκαμπο από κάθε πλευρά. Το «φέρο» θα το δούμε στο μπροστινό μέρος του σκάφους με τα μεταλλικά του δόντια να συμβολίζουν τα έξι «σεστιέρε» της Βενετίας κάτω από το καπέλο του Δόγη.
     Η Βενετία, που υπήρξε κάποτε μια τεράστια δύναμη κι ήταν για αιώνες το σταυροδρόμι ανάμεσα σε ανατολή και δύση σφύζοντας από καλλιτεχνική και κοσμική ζωή, έχει αφήσει το αποτύπωμά της ως μίας πόλης μοναδικής στον κόσμο και είναι ο σταθερός προορισμός εκατομμυρίων τουριστών κάθε χρόνο. Γιατί «αν δεν έχεις δει τη Βενετία, δεν έχεις δει τίποτε»…  

εντύπως: σοδειά#3

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Ταχυδρομική Διεύθυνση Εντύπου
ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΣΟΔΕΙΑ
ΛΙΝΑ Κ. ΤΖΙΑΜΟΥ
Τ.Κ. 18050 | ΣΠΕΤΣΕΣ
(αποστολή βιβλίων)

Ηλεκτρονικό Ταχυδρομείο | SODEIA@ymail.com
(αποστολή κειμένων, προτάσεων κ.α.)

Blogger templates


Blogger news