Δευτέρα, 8 Απριλίου 2013

[Κύκλοι/Ιστορίες] του Ζοέλ Πομμερά


[Πάμε ΘΕΑΤΡΟ]
[Κύκλοι / Ιστορίες] του Ζοέλ Πομμερά, σε σκηνοθεσία Γιάννη Λεοντάρη
στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών Ιδρύματος Ωνάση (Λεωφόρος Συγγρού 107-109, Αθήνα)
_γράφει ο  Κορνήλιος Ρουσάκης


ιστορικά στοιχεία έργου
Η Ευρώπη του Ανθρωπισμού, αν υπήρξε ποτέ, δεν υπάρχει πια. Τα εκατομμύρια πεινασμένοι, άνεργοι, αυτόχειρες και φασίστες, δεν της επιτρέπουν πλέον να ναρκισσεύεται. Η βίαιη και φονική παρακμή του καπιταλισμού στις αρχές του 21ου αιώνα κάνει πολύ θόρυβο.

Για τον θεατρικό συγγραφέα Ζοέλ Πομμερά, δεν είναι η συλλογική ιστορία που αντανακλάται στις προσωπικές ιστορίες. Εκείνος προτείνει το ακριβώς αντίθετο: να διαβάσουμε τις προσωπικές ιστορίες ως συλλογικό δράμα. Οι πληγές της ψυχής και του σώματος μπροστά στους περίπλοκους και μεταφυσικούς μηχανισμούς της εξουσίας και του χρήματος, παράγουν Ιστορία. Κάτοικοι της Ευρώπης του χτες και του σήμερα που θυμίζουν εξημερωμένα θηρία, με υπερτροφική σκέψη και απορρυθμισμένα σώματα εκφέρουν στερεότυπες φράσεις και στερεότυπες λέξεις: «πιστεύω στον εαυτό μου», «βασίζομαι στις δυνάμεις μου», «είμαι αισιόδοξος», «αισθάνομαι», «αγωνίζομαι». Λόγια που δεν σημαίνουν πλέον τίποτα. Το νόημά τους έχει λεηλατηθεί από αυτούς που κατέχουν την εξουσία της γλώσσας. Τις φράσεις αυτές δεν τις μιλάμε πια, μας τις μιλούν. Οι λέξεις αυτές εκφέρονται αποκλειστικά με μία επίσημη σημασία, φέρουν το επίσημο νόημα αυτών που τις κατέχουν και τις εμπορεύονται. Το επίσημο νόημά τους παράγει το τίποτα. Οι Κύκλοι/Ιστορίες είναι ένα έργο θλιβερό. Ωστόσο, —τι περίεργο!— στην περίπτωση του Πομμερά, ο όρος θλίψη περιγράφει το αντίθετο της κατάθλιψης. Η κατάθλιψη οδηγεί στην αδράνεια επειδή δεν περιέχει πνευματικότητα. Η θλίψη του Πομμερά είναι άκρως πνευματική και οδηγεί στην ενδοσκόπηση. Χαρίζει το πολύτιμο δώρο της παρατήρησης. Γεννά συνείδηση.

Ο Πομμερά γεννά σιωπές και κενά. Δεν μεταφράζει την ανεργία, την αλλοτρίωση, την τραγωδία των σχέσεων, τη βαρβαρότητα των πόλεων, σε καλλιτεχνικό γεγονός. Δημιουργεί επί σκηνής ένα σύμπαν με δικούς του νόμους, σκοτεινές περιοχές, αληθινά ανθρώπινα πλάσματα που ζουν, αναπνέουν και πονούν. Ο θεατής δεν καλείται να το αποκρυπτογραφήσει ούτε να το ερμηνεύσει, αλλά μόνο να το παρατηρήσει. Μετά το τέλος της ανάγνωσης ή της παράστασης και αφού παρέλθει ένα – πάντα απαραίτητο και πολύτιμο – διάστημα απόλυτης αμηχανίας, το κείμενο αρχίζει να επιδρά σιγά σιγά, σαν βραδυφλεγής εκρηκτικός μηχανισμός, στη συνείδηση του θεατή.*

*Σκηνοθετικό σημείωμα του Γιάννη Λεοντάρη για τη γραφή του Ζοέλ Πομμερά και το έργο Κύκλοι/Ιστορίες.

_______________________________

Τώρα στη θεατρική σκηνή
Κύκλοι/Ιστορίες του Ζοέλ Πομμερά, σε σκηνοθεσία Γιάννη Λεοντάρη.

Πρόκειται για ένα κείμενο το οποίο αναφέρεται στο εξημερωμένο θηρίο που λέγεται «Ευρωπαίος». Το έργο, που συγκλόνισε το γαλλικό κοινό, έχει βραβευθεί με το βραβείο Μολιέρου το 2010 κατόπιν πρόσκλησης του Peter Brook προς τον Πομερά, στο περίφημο παρισινό θέατρο Bouffes du Nord.
Στιγμές της ευρωπαϊκής καθημερινότητας από το Μεσαίωνα μέχρι σήμερα, με ήρωες απλούς πολίτες και ιππότες, υποτελείς και αφέντες, εραστές και οικογενειάρχες, παρουσιάζονται φορτισμένες με πολιτικο-κοινωνική κριτική, μεταφυσική ματιά, υποδόριο χιούμορ αλλά και αγωνία. Το βλέμμα του Πομμερά είναι στραμμένο στη χαμένη τιμή της μεγάλης πολιτιστικής κληρονομιάς της Ευρώπης: τον ανθρωπισμό.

Η ομάδα Κανιγκούντα ανεβάζει το έργο σαν ένα παράδοξο τσίρκο δωματίου και αναρωτιέται: Τι απέμεινε στην αμοραλιστκή Ευρώπη των κεφαλαιαγορών από τον ανθρωπισμό; Η κατανάλωση; Το Άουσβιτς; Η φτώχεια και η εξαθλίωση στις μητροπόλεις; Η μεταφυσική του χρήματος και της επιβολής; Η θρησκοληψία; Η αρχή και το τέλος του ευρώ; Οχτώ ηθοποιοί ερμηνεύουν περισσότερους από σαράντα ρόλους, με τη μουσική του Ligeti συνοδοιπόρο στη σκηνική αυτή ονειροφαντασία. 

Οι Κύκλοι/Ιστορίες δεν περιέχουν καταφάσεις. Είναι έργο γεμάτο αποσιωπητικά, θαυμαστικά και ερωτηματικά, ζωντανός οργανισμός που δυναμιτίζει τα στερεότυπα πάνω στα οποία ακουμπούν οι βεβαιότητές μας και αναρωτιέται μαζί με ένα από τα πρόσωπα: «τι μας συμβαίνει στην πραγματικότητα;».Μνημόσυνο του ανθρωπισμού, των «μεγάλων λέξεων» των ευρωπαϊκών θρησκευτικών συστημάτων. Σήμερα, όλες οι καταφάσεις, παρακάμπτουν τη συνείδηση, οδηγούν στη βία και αποκλείουν την παρατήρηση.

Μετάφραση: Λουίζα Μητσάκου
Μουσική επιμέλεια-σχεδιασμός ήχου: Γιάννης Λεοντάρης
Σκηνικά-κοστούμια: Θάλεια Ιστικοπούλου
Φωτισμοί: Μαρία Γοζαδίνου
Επιμέλεια αυτοσχεδιασμών / Viewpoints: Ρεβέκκα Τσιλιγκαρίδου
Βοηθός σκηνοθέτη: Αιμιλία Βάλβη
Βοηθός σκηνογράφου-ενδυματολόγου: Μαρία Παπαιωάννου

Παίζουν: Γιάννης Αναστασάκης, Ανθή Ευστρατιάδου, Ευθύμης Θέου, Μαρία Μαγκανάρη, Θέμης Πάνου, Παναγιώτης Παπαιωάννου, Ρεβέκκα Τσιλιγκαρίδου, Γιώργος Φριντζήλας.



σοδειές θεάτρου [info]
Που: Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών Ιδρύματος Ωνάση (Λεωφόρος Συγγρού 107-109, Αθήνα)
Πότε: Τετάρτη με Κυριακή στις 21:00, μέχρι 21 Απριλίου.
Πόσο: 18, 10 (μειωμένο).




Θ  Ε  Α  Τ  Ρ  Ο
- κάθε Δευτέρα -

[σ2013 



____________________________
σοδειά [συγκομιδή πολιτισμού]

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Ταχυδρομική Διεύθυνση Εντύπου
ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΣΟΔΕΙΑ
ΛΙΝΑ Κ. ΤΖΙΑΜΟΥ
Τ.Κ. 18050 | ΣΠΕΤΣΕΣ
(αποστολή βιβλίων)

Ηλεκτρονικό Ταχυδρομείο | SODEIA@ymail.com
(αποστολή κειμένων, προτάσεων κ.α.)

Blogger templates


Blogger news